Her cümlenin temel ögeleri yüklem ve öznedir. Yüklem olmadan cümle kurulamaz; özne ise yüklemin bildirdiği işi yapan veya durumda olandır.

Yüklem, cümlenin temel ögesidir ve yargıyı bildiren sözcük veya sözcük grubudur. Cümlenin ögelerini bulurken sıralama önemlidir: Önce yüklem, sonra özne, ardından nesne ve tümleçler belirlenir. Yüklem ve özne cümlenin temel ögeleridir; yüklem yargıyı, özne ise işi veya durumu yapanı bildirir. Özne ve belirtisiz nesneyi karıştırmamak için, yükleme önce 'kim/ne (yapan)' sorusuyla özneyi bulun. Sıfat tamlamaları, isim tamlamaları ve deyimler gibi söz öbekleri öge bulunurken asla bölünmez, tek öge sayılır. Yüklem ve Özne, cümlenin temel ögeleridir; bu ikisi olmadan anlamlı bir yargı bildirilemez. Yüklem, cümlenin yargı bildiren çekimli fiil veya ek fiille çekimlenmiş isim unsurudur; ögeleri bulmada ilk adımdır. Özne, yükleme sorulan "kim?" veya "ne?" sorularıyla bulunur; gerçek, gizli ve sözde özne olmak üzere üç türü vardır.